Thứ Tư, 9 tháng 5, 2018

MỘT TÀI LIỆU DU LỊCH ẨU VÀ SẠN



           Hôm qua tôi dự cuộc tọa đàm về phát triển tour, quảng bá du lịch Gia Lai với sự có mặt các cơ quan ban ngành địa phương, các doanh nghiệp du lịch của tỉnh và đoàn Saigontourist với sự có mặt của giám đốc sở du lịch thành phố Hồ Chí Minh, lãnh đạo hiệp hội du lịch thành phố và lãnh đạo các doanh nghiệp du lịch trực thuộc Saigontourist...

           Vấn đề là, trong cuộc ấy, tất cả các đại biểu được phát bộ tài liệu gồm một cuốn cẩm nang du lịch Gia Lai dày 152 trang không kể bìa, một bản đồ du lịch Gia Lai.

           Lật vài trang, đã thấy những sai sót không thể chấp nhận được.

           Chúng ta đang bước những bước đầu tiên trong việc xúc tiến làm du lịch, nên phải hết sức cẩn thận, tới từng chi tiết nhỏ nhất. Có những việc vượt quá sức có thể chấp nhận sai sót, nhưng những điều sơ đẳng, trong tầm tay, thì không được để sai sót, bởi nó không phải do chúng ta không hiểu biết, mà do chúng ta ẩu. Từ những sai sót rất nhỏ do ẩu, có thể chúng ta sẽ giết chết ngành du lịch đang non trẻ, đang chập chững hòa nhập.

           1. Những sai sót sơ đẳng:

           Nhiều lần tài liệu dùng từ “múa xoang” mà không biết rằng, Xoang chính là múa. Cũng như thế, rất nhầm lẫn khi dùng “Làng Plơi Iagri”, bởi Plơi (hoặc Plei) đã là làng và địa danh Ia Gri không viết liền như sách in vì nó là 2 âm tiết khác nhau. Chưa kể hoa Dã quỳ được viết thành Giã quỳ.
 
           Cũng như thế là sai địa danh. Tên chính thức của thành phố thủ phủ của Đăk Lăk là Buôn Ma Thuột, nhưng mới dòng trên Buôn Ma Thuột thì dòng dưới đã Ban Mê Thuột. Những cái tên này đều có lý của nó và đã từng tồn tại, nhưng khi vào sách, nhất là cẩm nang thì phải dùng đúng tên chính thức.

           Tên một con đường cũng sai, thay vì là đường 664 đi hướng Ia Grai thì sách cẩm nang lại ghi đấy là đường 667, đường từ An Khê và Kon Chro.

           Là tôi mới chỉ lật 3 trang thì đã thấy cả 3 trang đều đã sai như thế. Gọi sơ đẳng cũng được mà nghiêm trọng cũng chả oan.

           2. Đến sai sót không sơ đẳng.

           Phần này, tôi xin cop nguyên văn thư của một nhà nghiên cứu văn hóa thông thạo tiếng Anh gửi cho tôi sau khi cũng xem cuốn cẩm nang này:

1.     “Tên sách tham lam: “Cẩm nang”, nhưng kì thực thì không có gì chi tiết kiểu A-Z cả. Trong khi đó điều này mới thực sự quan trọng đối với 1 cuốn sách kiểu này.
2.     Thông tin sai, không cụ thể, lỗi chính tả: nhiều, anh đã biết.
3.     Việc dịch song ngữ yếu, có thể do không hiểu tiếng Việt hoặc lệ thuộc vào công cụ dịch; vài ví dụ:
Tr. 3. “Không gian văn hóa cồng chiêng Tây Nguyên” dịch chưa đủ “di sản văn hóa phi vật thể của nhân loại” dịch thành Masterpiece of intangible Heritage of Humanity là khác thường (tốt hơn nên làIntangible Heritage of Humanity).
Tr.17, núi lửa/volcano; tr. 53, nhà lao/prison,… đều dễ gây hiểu lầm là thăm núi lửa đang hoạt động, thăm nhà tù đang nhốt người.
Tr. 66. Làng nghề truyền thống/Traditional villages là sai - ko có chữ nghề ở đây.
Tr. 87. Lễ hội cầu mưa mà dịch là Rain Festival thì lạy luôn, chưa kể: như nhiều phần viết khác, ko có thông tin gì cụ thể rằng cái đó diễn ra ở đâu bao giờ...
Các từ quan trọng đã được dịch phổ biến : Vua Nước, Vua Lửa, Vua Gió đều dịch sai.
Kết luận : Ko thể kể hết lỗi và nên bỏ sách này đi cho đỡ xấu hổ ».

            Và phải nói luôn rằng, những phát hiện trên đây, của cả tôi và nhà nghiên cứu văn hóa kia, mới chỉ là... bước đầu, chúng tôi mới chỉ lật qua chứ chưa xem thật kỹ, tức là, những sai sót có thể không chỉ là như thế.

           Chưa hết, khi xem cái « bản đồ du lịch Gia Lai » kèm trong tập tài liệu thì anh Nguyễn Ngọc Ngô, phó chủ tịch Ủy ban nhân dân huyện Phú Thiện phát hiện nó cũng thiếu mấy con đường quan trọng, chỉ riêng với huyện của anh, ấy là con đường nối huyện Phú Thiện với các con đường 666 và đường 662 nối với huyện Ia Pa. Anh đã lấy bút vạch thêm những con đường ấy trên bản đồ (ảnh). Du lịch Phú Thiện đang nhờ những con đường này để kết nối mà vắng nó trên bản đồ du lịch thì Phú Thiện sẽ trở thành ốc đảo mất?

           Hết sức chia sẻ với ý định tốt đẹp của những người thực hiện bộ tài liệu này, nhưng cũng không thể chấp nhận được những sai sót vừa sơ đẳng vừa nghiêm trọng đang hiện diện ở đấy, nên chúng tôi nghĩ, cần có sự điều chỉnh ngay để những tài liệu dạng này không làm ảnh hưởng đến du lịch tỉnh Gia Lai.

Thực ra nhiều sạn là đủ rồi, biên tập thêm chữ hạt vào nên nó... hạt thật, huhu

Vạch bằng bút là của anh Ngô

                                                               



          

13 nhận xét:

Thang Truong nói...

Raining Festival or Wet Festival

Nặc danh nói...

Điểm du lịch Biển Hồ nổi tiếng của Pleku, Gia Lai nay "bị" Thanh tra xong chưa vậy anh? Có giống như kết quả của Công an làm trước đây không vậy Anh VCH? Dù không phải là dân GL, nhưng tôi rất cảm tình với GL, nhớ Biển Hồ nước lắm.

Nhân viên Sở VH nói...

Nếu Thanh tra mà nghiêm minh trong vụ này, tôi tin cái chắc : ở Sở VHTTDL có mấy ĐC dứt khoát phải vào "Lò" đấy. Củi tươi hay khô gì cũng phải cháy. Mất sổ hưu luôn hehe...cuối năm 2016 CAT xuống làm việc với lđ sở, nhân viên mừng lắm; ko phải mừng vì lđ bị xử lý; mừng vì khuôn viên Biển Hồ sẽ được thi công đúng như thiết kế.... ai ngờ...

Văn Công Hùng nói...

THanh tra đang làm, và làm quyết liệt, tôi đã có thông tin, nhưng chờ thêm mấy hôm nữa, có thể sẽ có người không về hưu được thật, chờ đấy.
Ký bố nó tên thật đi, việc quái gì phải vòng vo thế.

Liên cơ nói...

Anh Hùng phải thông cảm và xót cho bọn em một chút, nếu ký tên thật thì ngày mai bọn em chết tươi liền, anh Hùng chắc biết thừa, còn xúi tụi em vào bụi...Bọn em vẫn là người có văn hóa nên vẫn còn mến yêu Biển Hồ nước đó anh Hùng nhà thơ ạ.

Mùi nói...

Sao Anh Văn Công Hùng lại tin Thanh tra zữ zậy? và Anh Văn Công Hùng đã có thông tin? có thể không được về hưu? Tại sao Anh Văn Công Hùng giỏi vậy? À là Anh VCH có quan hệ rộng và gần với cấp trên. Trước mắt cứ tin và cảm ơn anh Văn Công Hùng đi đã và hãy: nín thở "chờ thêm mấy hôm nũa", như ý Anh Văn Công Hùng, đã viết. Nhưng trước đây ngoài Công an, đã có Giám đốc Sở Xây dựng đã cho kiểm tra công trình này rồi đấy Anh Văn Công Hùng ạ. Rồi tất cả lặng thinh...

Nặc danh nói...

Đúng như ĐC Văn Công Hùng:" Thanh tra đang làm, và làm quyết liệt...", đúng vậy; gần đây qua theo dõi tôi thấy Ttra phanh phui ra cũng nhiều vụ phếch đấy, cái "Lò" này cũng rực lửa đấy. Chỉ sợ Biển Hồ, nhiều nước củi tươi có cháy được ko đây Đc VCH?

Hoa Súng nói...

CUI KHÔ, NHƯNG BỊ NGÂM NƯỚC LÂU NGÀY CÓ CHÁY NỔI KHÔNG ? CHỚ LÀM CHI CÓ CỦI TƯƠI Ở BIỂN HỒ. HỌ TRIỆT HẠ MẤT 10 CÂY THÔNG ĐANG TƯƠI, ĐỨNG THẮP TẮP RỒI CHA NỘI ƠI. CHA NỘI NÀY Ở SỞ LÀ CHẮC HIC...

Bông nói...

2 Cty thi công Dự án Biển hồ gồm: Cty 468 ở Hà Tĩnh vaò và Cty Hoàng Hải- huyện Chư Pah (em Thủy làm GĐ: SĐT cho VCH nhé 0905230399 thi thoảng a lô tâm sự cho vui cửa, nát nhà hehe )

Nặc danh nói...

Sai tè le tét lét rồi a.văn công hùng ơi. Thế còn chi là văn hóa với văn gừng, biển hồ nước với biển hồ chè.

Nặc danh nói...

Dân GiaLai mình yêu quý Biển Hồ ghê. Khi cả nước Nói đến Pleiku (GL) là nhớ về Biển Hồ. Nơi đây có cái gì đó mà nó mang cả hàm ý tâm linh ở nơi này đấy anh VCH. Chính vì thế cần tôn tạo, xây dựng nó chứ đừng khai thác và biến nó thành cái nơi để ai đó mong kiếm mấy đồng bạc, nghĩa là không xong.

Nặc danh nói...

Sáng nay ra thăm Biển hồ; nghe và thấy chuẩn bị đặt Tượng Phật Quan âm, thế là tốt rồi anh Hùng ạ. 43 năm rồi nay được khôi phục. Mình nhìn thấy có mấy anh đang đo đếm xung quanh

Kim Lệ nói...

sáng nay qua Sở xây dựng nghe mấy bác Tiến sĩ , thạc si, kĩ sư xây dựng ngồi bàn chuyện kè biển hồ đang được thanh tra, tán mãi rồi họ bảo nhau: thôi tình đồng chí anh em có gì sai thì bảo nhau khẽ thôi; giương cao vỗ khẽ; để cho chủ đầu tư nhận sổ vè hưu trong tháng 8 này, thế là an toàn. Hạ hồi-phân giải: sau khi có GĐ Sở mới về hehe..nghe hay quá anh VCh ơi!!!. Thế là Thanh tra cũng như Thak you rồi anh VCh à....